Zajęcia rewalidacyjne

Zajęcia rewalidacyjnePraca z osobami niepełnosprawnymi wymaga nie tylko specjalistycznej wiedzy, ale też wiele wyczucia.

Proces rewalidacji, któremu poddaje się takie osoby, jest jednocześnie nastawiony na przywrócenie sprawności fizycznej i intelektualnej. Dotyczy to zwłaszcza osób z zaburzonymi funkcjami umysłowymi. Zajęcia rewalidacyjne obejmują cały szereg działań, mających przywrócić niepełnosprawnym pacjentom możliwość jak najpełniejszego powrotu do prawidłowego funkcjonowania w społeczeństwie.

Zajęcia rewalidacyjne prowadzące do odzyskania sprawności fizycznej prowadzi się zazwyczaj u pacjentów, którzy mają obniżoną sprawność ruchową, zaburzenia w koordynacji przy ruchach kończynami (również przy braku kontroli nad takimi ruchami), słabą sprawność wzroku i słaba orientację w przestrzeni lub zaburzony zmysł równowagi czy słabe napięcie mięśniowe.

W przypadku tego rodzaju schorzeń zazwyczaj wystarczające są ćwiczenia rehabilitacyjne, z niewielkim wsparciem psychologicznym. W przypadku dzieci zajęcia rewalidacyjne wiążą się zawsze z funkcją pedagogiczną, mówi się zatem wówczas o zajęciach rewalidacyjno–wychowawczych. Tego typu ćwiczenia mają sprawić, że również dzieci niepełnosprawne intelektualnie będą miały możliwość obcowania z rówieśnikami. Chodzi o to, by mogły poznać nowe środowisko, spędzić więcej czasu w towarzystwie innych dzieci. Jeśli pacjent niepełnosprawny intelektualnie ma warunki do rozwoju, należy umożliwić mu nabywanie doświadczeń i wspierać jego starania, oczywiście przy zachowaniu zasady, że środki te powinny być dostosowane do możliwości i indywidualnych potrzeb pacjenta.

Zajęcia rewalidacyjno-wychowawcze w przypadku dzieci o głębokim stopniu niepełnosprawności, praca z grupą podnosi efektywność innych ćwiczeń. Udowodniono, że najlepiej nadają się do tego rodzaju rehabilitacji wszelkiego rodzaju aktywności artystyczne, jak malowanie, śpiewanie czy taniec. W każdym przypadku prowadzenie tego rodzaju zajęć wymaga szczególnej ostrożności, największej jednak w przypadku pracy z dziećmi. To dzieciom możemy najskuteczniej pomóc, ale w przypadku niepowodzeń to one najdotkliwiej odczują smak porażki. Przed przystąpieniem do prowadzenia zajęć rewalidacyjnych należy możliwie dokładnie poznać historię każdego pacjenta, warunki jego rozwoju, stopień kalectwa lub zaburzeń oraz indywidualne cechy charakteru.

Tylko w ten sposób można dobrze dopasować metodę pracy i osiągnąć zadowalające efekty. W przypadku pacjentów z upośledzeniami układu nerwowego trzeba bardzo wnikliwie przestudiować typ problemu, który występuje w tym konkretnym przypadku. Warto też poznać kondycję psychiczną, zbadać poziom frustracji i reakcje negatywne, które mogłyby przeszkodzić w zajęciach rewalidacyjnych. Należy też zbadać wpływ środowiska na pacjenta. Kolejnym krokiem jest budowanie nowych motywacji, które mają za zadanie skłonić pacjenta do przyjęcia bardziej pozytywnej postawy, zarówno wobec obiektu frustracji, jak i wobec zajęć terapeutycznych.

Zajęcia muszą być w taki sposób dostosowywane do potrzeb indywidualnych pacjenta, żeby powoli zachodziły pozytywne zmiany, usprawniające właściwe działanie konkretnych funkcji. Należy też pamiętać przez cały czas trwania zajęć, żeby unikać wszelkich negatywnych bodźców, mogących wpłynąć ujemnie na układ nerwowy i poczucie bezpieczeństwa pacjenta. W tym celu bardzo często trzeba modyfikować plan zajęć rewalidacyjnych już w trakcie ich trwania, aby dostosować go do zaistniałej sytuacji.